โรคอุบัติใหม่เชื้อร้ายติดสัตว์สู่คน

5 กรกฎาคม 2565

ศ.นพ.ธีระวัฒน์ เหมะจุฑา ผู้อำนวยการศูนย์วิทยาศาสตร์สุขภาพโรคอุบัติใหม่ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาฯ กล่าวถึงเชื้อไวรัสที่ติดต่อจากสัตว์สู่คนซึ่งกำลังเป็นตัวเร่งก่อโรคอุบัติใหม่ที่แพร่ระบาดอย่างกว้างขวางว่า เชื้อไวรัสที่ติดต่อจากสัตว์สู่คนมีที่มาจากการที่มนุษย์ทำลายระบบนิเวศทางธรรมชาติ รุกล้ำพื่นที่อยู่อาศัยของสัตว์ป่า บางส่วนก็ล่าสัตว์ป่ามารับประทาน ทำให้มีโอกาสเสี่ยงเจอสัตว์ที่เป็นพาหะของโรคได้ง่ายขึ้น โดยเฉพาะไวรัสสายพันธุ์ RNA หรือตระกูลไวรัสโคโรนา เป็นไวรัสก่อโรคในลำไส้สิ่งมีชีวิต ทำลายระบบภูมิคุ้มกัน และเคลื่อนย้ายไปยังอวัยวะอื่นๆในร่างกาย รวมทั้งยังสามารถติดต่อจากคนสู่คน ก่อโรคระบาดที่รุนแรงได้ ยิ่งกว่านั้นไวรัสยังพัฒนาแพร่เชื้อผ่านทางอากาศที่หายใจ โดยไม่จำเป็นต้องรับเชื้อผ่านละอองฝอย ไอจามรดกัน หรือจากการสัมผัสพื้นผิวที่ปนเปื้อนนำเชื้อสู่ร่างกาย

ทั้งนี้กลุ่มเสี่ยงที่นำไวรัสจากสัตว์สู่คน ได้แก่ นักวิจัยที่เข้าป่าเพื่อสำรวจค้นคว้าหาเชื้อไวรัสในสัตว์ กลุ่มนักล่าสัตว์ป่า กลุ่มผู้นิยมเมนูพิสดารนำสัตว์มารับประทานแบบสดๆ รวมถึงนักเลี้ยงสัตว์แปลกๆ ที่เป็นสัตว์ต่างถิ่นที่ไม่รู้ที่มา

ในอนาคตโรคติดต่ออุบัติใหม่มีแนวโน้มจะมีความรุนแรงมากขึ้นเรื่อยๆ ไม่จบลงแค่ไวรัสโคโรนาหรือฝีดาษลิงเท่านั้น ประเทศไทยมีความพร้อมในการป้องกันโรคอุบัติใหม่อยู่แล้ว ซึ่งอาศัยความร่วมมือจากหน่วยงานต่างๆ โดยประสานองค์ความรู้กับศูนย์วิทยาศาสตร์สุขภาพโรคอุบัติใหม่ เพื่อเฝ้าระวัง ป้องกันโรคอุบัติใหม่จากสัตว์สู่คน พัฒนานวัตกรรมที่สามารถวินิจฉัย ป้องกัน รักษาและครอบคุมโรคอุบัติใหม่ ด้วยความพร้อมรองรับโรคที่เกิดจากการติดเชื้อหลากหลายรูปแบบ และครอบคบุมกลุ่มโรคที่ยังไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนในประเทศไทย