Highlights

Squeezium และ Rehabit อุปกรณ์เกมจูงใจสูงวัยออกกำลังกาย ผลงานบัณฑิตสถาปัตย์ จุฬาฯ คว้าเหรียญทองประกวดนวัตกรรมโลก


สองบัณฑิตสถาปัตย์ จุฬาฯ พัฒนานวัตกรรม Squeezium และ Rehabit จูงใจให้ผู้สูงวัยลุกขึ้นมาขยับเขยื้อนร่างกายเสริมสร้างความแข็งแรง การันตีความคิดสร้างสรรค์ด้วยรางวัลเหรียญทองและSpecial Award จากการประกวด The 7th World Invention Innovation Contest จากเวที  Korea Invention Academy (KIA)


การออกกำลังกายและการเล่นเป็นกิจกรรมสำคัญสำหรับมนุษย์ไม่ว่าจะอยู่ในช่วงวัยใด โดยเฉพาะเมื่ออายุมากขึ้น การออกกำลังกายและการเล่นก็ยิ่งจำเป็นเพื่อรักษาสุขภาพร่างกาย ความคิดและจิตใจให้แข็งแรงและมีชีวิตชีวาอยู่เสมอ แต่การจูงใจผู้สูงวัยให้ลุกขึ้นมาออกกำลังกายนั้นไม่ใช่เรื่องง่ายเลย ด้วยสภาพร่างกายที่ไม่คล่องแคล่วเหมือนเดิม ความเจ็บป่วยที่อาจทำให้ท้อจนไม่อยากเคลื่อนไหว

สองบัณฑิตจากคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย พยายามแก้โจทย์นี้ด้วยนวัตกรรม Squeezium และ Rehabit ซึ่งล่าสุดคว้ารางวัลเหรียญทองและSpecial Award จากการประกวด The 7th World Invention Innovation Contest จากเวที  Korea Invention Academy (KIA) ซึ่งจัดโดย Korea Invention News

ชนิดาภา สว่างวโรรส
บัณฑิตคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาฯ

“ข้อมูลจากศูนย์ความเป็นเลิศทางการแพทย์ด้านการดูแลผู้สูงอายุและฝ่ายเวชศาสตร์ฟื้นฟูโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย ระบุว่าผู้สูงอายุมักขาดแรงจูงใจในการออกกำลังกาย ไม่รู้สึกสนุกกับการออกกำลัง รวมถึงออกกำลังกายไม่ถูกต้อง ไม่ถูกวิธี ซึ่งอาจส่งผลเสียต่อสุขภาพได้” ชนิดาภา สว่างวโรรส บัณฑิตคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาฯ ผู้สร้างนวัตกรรม Rehabit กล่าวถึงแนวคิดนวัตกรรมจากการเรียนวิชา “Design for Ageing” ภาควิชาการออกแบบอุตสาหกรรม คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ ซึ่งร่วมมือกับศูนย์ความเป็นเลิศทางการแพทย์ด้านการดูแลผู้สูงอายุ

“เราจึงออกแบบนำกลไกของเกมมาประยุกต์ใช้กับการออกกำลังกายเพื่อกระตุ้นให้ผู้สูงอายุรู้สึกท้าทายและอยากออกกำลังกายอย่างต่อเนื่องและถูกต้อง นอกจากนี้ยังส่งข้อมูลการออกกำลังกายให้บุคลากรทางการแพทย์ตรวจสอบได้ออีกด้วย” ชนิดาภา กล่าว

Squeezium บีบมือกระตุ้นกำลังกาย ลดความดันโลหิต

จินต์จุฑา ประทีปถิ่นทอง
บัณฑิตคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาฯ

จากงานวิจัยชิ้นหนึ่งในต่างประเทศที่ระบุว่าการบีบมือด้วยแรงที่เหมาะสมจะมีส่วนช่วยลดความดันโลหิตได้ จินต์จุฑา ประทีปถิ่นทอง บัณฑิตคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาฯ จึงพัฒนา Squeezium อุปกรณ์บีบมือลักษณะเหมือน Joy Stick ใช้ร่วมกับแอปพลิเคชันแนะนำและวางแผนการออกกำลังกายด้วยวิธีที่ถูกต้อง 

“ผู้เล่นเพียงบีบมือเพื่อบังคับลูกโป่งที่ลอยอยู่ (ในหน้าจอ) ให้หลบสิ่งกีดขวาง ถ้าบีบมือด้วยแรงที่ถูกต้องคือ 30 % ของแรงบีบ ลูกโป่งก็จะหลบสิ่งกีดขวางได้ แต่หากยังใช้แรงไม่พอ แอปพลิเคชันก็จะแนะนำวิธีการให้จนกว่าจะใช้แรงได้ถูก แล้วก็จะผ่านด่าน ได้เพิ่มระดับการเล่นขึ้นไปเรื่อยๆ โดยเชื่อว่ารูปแบบเกมอย่างนี้จะทำให้ผู้สูงอายุรู้สึกเพลิดเพลินขณะออกกำลังกาย”

Squeezium

สำหรับผู้ที่ไม่ชอบเล่นเกม Squeezium ก็เป็นเหมือนเทรนเนอร์ส่วนตัวที่จะแนะนำการออกกำลังกายที่เหมาะสมให้ โดยหน้าจอของอุปกรณ์จะแสดงผลความแรงหรือเบาระหว่างที่บีบมือคล้ายเส้นกราฟขึ้นลง นอกจากนี้อุปกรณ์นี้ยังสามารถตั้งเวลาเตือนให้เราออกกำลังกายได้ครบตามเป้าหมายที่ตั้งไว้อีกด้วย

Squeezium

“หวังให้นวัตกรรมนี้เป็นทางเลือกกับผู้ที่เริ่มมีภาวะความดันโลหิตสูง แต่ยังไม่อยากทานยา การออกกำลังกายอย่างต่อเนื่องอาจช่วยได้ ซึ่งอุปกรณ์นี้จะช่วยเพิ่มแรงจูงใจให้ผู้สูงอายุออกกำลังกายอย่างต่อเนื่อง” จินต์จุฑา กล่าวเสริมว่า Squeezium ใช้งานง่าย เพียงแค่ผู้สูงอายุเปิดแอปพลิเคชัน ก็จะมีคำแนะนำการใช้งานเป็นภาพเคลื่อนไหวให้ผู้สูงวัยทำตามและสนุกกับการออกกำลังกายได้ด้วยตัวเอง

Rehabit ออกกำลังกายกับเทรนเนอร์แอนิเมชัน

Rehabit มีหน้าตาคคล้ายอุปกรณ์ออกกำลังกายดิจิทัลทั่วไปที่เป็นสายรัดเหมือนนาฬิกาข้อมือ และมีแอปพลิเคชันบันทึกข้อมูลการออกกำลังกาย แต่ ชนิดาภา สว่างวโรรส ผู้สร้างสรรค์ Rehabit กล่าวว่า ผลงานของเธอมีความโดดเด่นกว่านั้นและสามารถจูงใจผู้สูงอายุให้สนุกกับการออกกำลังกายได้

Rehabit

“Rehabit เป็นมากกว่าอุปกรณ์เก็บข้อมูลการออกกำลังกายอย่างที่เราคุ้นเคย เพราะมีแอนิเมชันเสมือนเป็นเทรนเนอร์ส่วนตัวคอยแนะนำและบอกท่าทางการออกกำลังกายที่เหมาะสมและปลอดภัยสำหรับผู้สูงอายุ ซึ่งข้อมูลการออกกำลังกายเหล่านี้เป็นคำแนะนำของแพทย์และนักกายภาพบำบัดจากศูนย์ความเป็นเลิศทางการแพทย์ด้านการดูแลผู้สูงอายุ” ชนิดาภา อธิบายจุดเด่นของ Rehabit

นวัตกรรมนี้ใช้งานง่ายไม่ซับซ้อนด้วยส่วนประกอบ 2 ส่วน คือ เซนเซอร์สำหรับสวมใส่เพื่อเก็บข้อมูลระหว่างออกกำลังกาย และแอปพลิเคชันแนะนำการออกกำลังกายสำหรับผู้สูงอายุอย่างถูกต้องด้วยภาพแอนิเมชั่น

“อุปกรณ์นี้นอกจากจะแนะนำการออกกำลังกายที่ถูกต้องและเหมาะสมแล้ว ยังประมวลผลการออกกำลังกายของผู้ใช้ด้วยว่าเป็นอย่างไร และเก็บข้อมูลการออกกำลังกายเพื่อให้แพทย์และนักกายภาพบำบัดติดตามความคืบหน้าของคนไข้ได้อีกด้วย”

Gamification เกมสร้างแรงจูงใจออกกำลังกายในผู้สูงอายุ

นวัตกรรมทั้ง 2 ชิ้นนำหลักการ Gamification มาประยุกต์ใช้กับการออกกำลังกายเพื่อสร้างความรู้สึกสนุก เพลิดเพลิน และท้าทายเหมือนได้เล่นเกมเก็บคะแนนไปด้วย เมื่อทำได้ครบตามเป้าหมายที่กำหนดก็จะมีสิ่งกระตุ้นให้ผู้สูงอายุรู้สึกถึงความแปลกใหม่อยู่เสมอ หลังจากเล่นเกมเสร็จก็สามารถแชร์ผลงานไปโชว์เพื่อนๆ หรือคนในครอบครัว ซึ่งจะยิ่งสร้างแรงจูงใจให้อยากออกกำลังกายได้อย่างต่อเนื่อง

“เราตั้งใจออกแบบอุปกรณ์เพื่อกระตุ้นกิจกรรมออกกำลังกายผ่านแอปพลิเคชันและการเล่นเกมต่างๆ เพื่อให้ผู้สูงอายุหันมาใส่ใจสุขภาพด้วยการออกกำลังกายมากขึ้น เราหวังว่านวัตกรรมเหล่านี้ตอบโจทย์บริบทของผู้สูงอายุไทย” นวัตกรทั้งสอง จินต์จุฑาและชนิดาภา กล่าว

ตอนนี้ นวัตกรรม Squeezium และ Rehabit อยู่ในขั้นสร้างต้นแบบ (prototype) ซึ่งจะนำไปให้ผู้สูงวัยได้ทดลองใช้เพื่อปรับปรุงให้เหมาะสมกับการใช้งานยิ่งขึ้น ก่อนจะเข้าสู่กระบวนการผลิตเพื่อจำหน่ายให้ผู้สนใจในระยะต่อไป และในอนาคต ทั้งสองมีแผนเพิ่มรูปแบบของเกมให้หลากหลายขึ้นและออกแบบอุปกรณ์ที่เข้าถึงผู้สูงอายุในวงกว้างและหลากหลายกลุ่มขึ้น รวมถึงกลุ่มคนเปราะบาง ผู้ด้อยโอกาส ผู้ที่อาศัยอยู่ในชนบท และบุคคลทั่วไปทุกเพศทุกวัยด้วย 

อื่นๆ

จุฬาฯ เป็นที่ที่เราได้มาพบตัวเองจริงๆ และเป็นช่วงเวลาที่สนุกที่สุด

คุณรสสุคนธ์ กองเกตุ (ครูเงาะ) นิสิตเก่า คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย