สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาฯ จัดงาน “Siam Dialogue” ครั้งที่ 2 ต้อนรับรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงอุตสาหกรรมและเทคโนโลยีใหม่แห่งทาจิกิสถาน

สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยจัดงาน “The 2nd Siam Dialogue @ IAS CU” เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 14 พฤษภาคม 2569 ณ ห้องประชุมจุมภฏ-พันธุ์ทิพย์ ชั้น 4 อาคารประชาธิปก–รำไพพรรณี โดยมีนักวิชาการ นักวิจัย และนักคิดรุ่นใหม่ร่วมแลกเปลี่ยนมุมมองอย่างใกล้ชิดในประเด็นการเปลี่ยนผ่านด้านอุตสาหกรรมของสาธารณรัฐทาจิกิสถาน และโอกาสความร่วมมือระหว่างไทย อาเซียน และเอเชียกลาง ดำเนินรายการโดย ผศ.จิรายุธ สินธุพันธ์ รองผู้อำนวยการสถาบันเอเชียศึกษาฝ่ายวิชาการ และผู้อำนวยการศูนย์เอเชียกลางศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

“Siam Dialogue” เวทีแลกเปลี่ยนมุมมองเชิงนโยบายและอนาคตของเอเชีย
“Siam Dialogue” เป็นเวทีเสวนารูปแบบโต๊ะกลมที่สถาบันเอเชียศึกษาจัดขึ้น เพื่อเปิดพื้นที่สำหรับการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และมุมมองเชิงนโยบายเกี่ยวกับเอเชียและโลกในมิติร่วมสมัย โดยได้รับแรงบันดาลใจจากบทบาททางประวัติศาสตร์ของ “สยาม” ในฐานะจุดบรรจบของอารยธรรม ความคิด และเครือข่ายระหว่างประเทศ พร้อมมุ่งส่งเสริมประเทศไทยและจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยให้เป็นศูนย์กลางของการสนทนาทางวิชาการและนโยบายระดับนานาชาติ
การจัดงานครั้งที่ 2 มุ่งเน้นการพัฒนาอุตสาหกรรมของทาจิกิสถาน ซึ่งสะท้อนแนวโน้มสำคัญด้านการพัฒนาอุตสาหกรรมสมัยใหม่ พลังงานสะอาด เทคโนโลยี และความเชื่อมโยงระดับภูมิภาค

รศ.ดร.ภาวิกา ศรีรัตนบัลล์ ผู้อำนวยการสถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กล่าวเปิดงานและต้อนรับผู้เข้าร่วม พร้อมเน้นย้ำถึงบทบาทของสถาบันฯ ในการขยายความร่วมมือทางวิชาการและนโยบายระหว่างประเทศไทยกับภูมิภาคเอเชียกลาง ซึ่งต่อยอดจากการจัดประชุมวิชาการนานาชาติว่าด้วยความสัมพันธ์ไทย–เอเชียกลาง และการจัดตั้งศูนย์เอเชียกลางศึกษา (Center for Central Asia Studies: CASC)
รศ.ดร.ภาวิกา กล่าวว่า “การได้รับเกียรติจาก ฯพณฯ นายอาซิส นาซาร์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงอุตสาหกรรมและเทคโนโลยีใหม่แห่งสาธารณรัฐทาจิกิสถาน นับเป็นโอกาสสำคัญที่ทำให้เราได้เข้าใจพัฒนาการและการเปลี่ยนผ่านของทาจิกิสถานอย่างลึกซึ้งมากยิ่งขึ้น อีกทั้งยังเปิดพื้นที่ให้ประเทศไทย อาเซียน และเอเชียกลาง ได้ร่วมสำรวจแนวทางความร่วมมือใหม่ ๆ ในด้านอุตสาหกรรม นวัตกรรม พลังงาน และการพัฒนาอย่างยั่งยืน ซึ่งหวังเป็นอย่างยิ่งว่าการเสวนาในวันนี้จะนำไปสู่ความร่วมมือทางวิชาการ การทูต และนโยบายที่เข้มแข็งยิ่งขึ้นในอนาคต”

บรรยายพิเศษ “จากทรัพยากรสู่พลังอุตสาหกรรม”
การบรรยายพิเศษในหัวข้อ “From Raw Materials to Industrial Power: Tajikistan’s Decade of Acceleration and New Horizons for Tajikistan and Thailand Partnership” โดย ฯพณฯ นายอาซิส นาซาร์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงอุตสาหกรรมและเทคโนโลยีใหม่แห่งสาธารณรัฐทาจิกิสถาน ครอบคลุมภาคอุตสาหกรรมหลัก 6 ด้านที่เป็นกลไกสำคัญของการพัฒนาเศรษฐกิจและอุตสาหกรรมของทาจิ กิสถาน ได้แก่ อุตสาหกรรมเหมืองแร่และโลหะมีค่า วิศวกรรมและการผลิต อุตสาหกรรมป้องกันประเทศและเคมี อุตสาหกรรมสิ่งทอและฝ้าย อุตสาหกรรมอาหาร วัสดุก่อสร้าง และพลังงานถ่านหิน

อีกหนึ่งจุดแข็งสำคัญของทาจิกิสถานคือการเป็นประเทศที่ใช้พลังงานสะอาดเป็นฐานสำคัญของการพัฒนาอุตสาหกรรม โดยร้อยละ 98 ของพลังงานไฟฟ้ามาจากพลังงานน้ำ ส่งผลให้ทาจิกิสถานติดอันดับประเทศที่มีศักยภาพด้านพลังงานน้ำต่อหัวสูงที่สุดแห่งหนึ่งของโลก และเป็นปัจจัยสำคัญในการขับเคลื่อนอุตสาหกรรมสีเขียวในอนาคต
นอกจากนี้ ฯพณฯ นายอาซิส นาซาร์ ยังกล่าวถึงบทบาทของทาจิกิสถานในเวทีปัญญาประดิษฐ์ระดับโลก โดยในเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2568 ที่ประชุมสมัชชาสหประชาชาติได้มีมติรับรองข้อเสนอเกี่ยวกับบทบาทของ AI ต่อการพัฒนาอย่างยั่งยืนในภูมิภาคเอเชียกลาง ซึ่งริเริ่มโดยทาจิกิสถาน อีกทั้งทาจิกิสถานยังเป็นประเทศแรกในเอเชียกลางที่ประกาศยุทธศาสตร์ AI ระดับชาติจนถึงปี ค.ศ. 2040 และได้จัดตั้ง Regional Artificial Intelligence Center ณ กรุงดูชานเบ เพื่อเป็นศูนย์กลางความร่วมมือด้านการวิจัย การกำกับดูแล และการพัฒนาศักยภาพด้าน AI ของภูมิภาค
เปิดมิติใหม่ความร่วมมือไทย–ทาจิกิสถาน

อีกหนึ่งประเด็นสำคัญของการเสวนาคือ การแลกเปลี่ยนมุมมองเกี่ยวกับศักยภาพความร่วมมือระหว่างทาจิกิสถานและประเทศไทย โดยเฉพาะการเชื่อมโยงระหว่างฐานทรัพยากรและอุตสาหกรรมของทาจิกิสถาน กับระบบการผลิตและอุตสาหกรรมขั้นสูงของไทย

การบรรยายได้ชี้ให้เห็นถึง 4 สาขาความร่วมมือสำคัญ ได้แก่ อุตสาหกรรมสีเขียว แร่สำคัญเชิงยุทธศาสตร์ สิ่งทอและอุตสาหกรรมเกษตรแปรรูป ตลอดจนความร่วมมือด้าน AI และการศึกษา ซึ่งรวมถึงโอกาสในการพัฒนางานวิจัยและความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยของทั้งสองประเทศ โดยมีแนวคิดเริ่มต้นความร่วมมือระหว่างเขตเศรษฐกิจพิเศษด้าน AI ของทาจิกิสถานกับจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยในอนาคต